Chiller vervangen: zo voert u het koudemiddel correct af

Bij vervanging van een chiller moet al het koudemiddel worden teruggewonnen voordat de oude machine wordt afgevoerd. Vaak gaat het om honderden kilo's R134a, R410A of R407C. Als exploitant bent u verantwoordelijk dat dit goed gebeurt en dat u het kunt aantonen, ook als uw onderhoudspartij het werk doet.

Het korte antwoord: laat het koudemiddel terugwinnen door een F-gassen gecertificeerde monteur voordat de chiller wordt losgekoppeld, laat het afvoeren met afvalstroomnummer en begeleidingsbrief en vraag een certificaat waarop staat hoeveel kilo er is teruggewonnen en waar het naartoe ging. Leg dat vast in het logboek.

Wie beslist wat

In ziekenhuizen, kantoren en datacenters ligt het onderhoud meestal bij een onderhoudspartij of installateur. Die bepaalt in de praktijk waar het teruggewonnen gas heen gaat. De F-gassenverordening legt de verantwoordelijkheid echter bij de exploitant: de partij die feitelijk zeggenschap heeft over de technische werking van de installatie. Meestal is dat de eigenaar of de gebruiker van het gebouw.

U hoeft het terugwinnen dus niet zelf te doen, maar u moet wel weten wat er met het gas gebeurt. In het logboek komt te staan hoeveel er is teruggewonnen en, bij buitengebruikstelling, welke maatregelen zijn genomen om het gas terug te winnen en af te voeren. Dat logboek bewaart u minimaal vijf jaar.

Wat de regels zeggen over chillers

Bestaande chillers met R134a (GWP 1430), R410A (GWP 2088) of R407C (GWP 1774) mogen nog worden onderhouden en bijgevuld. Het bijvulverbod voor gas met een GWP van 2500 of hoger raakt deze koudemiddelen niet. Chillers zijn ook uitgezonderd van het onderhoudsverbod voor GWP 750 of hoger dat vanaf 2032 geldt voor stationaire koeling.
Nieuwe chillers boven 12 kW met F-gassen met een GWP van 750 of hoger mogen vanaf 1 januari 2027 niet meer in de handel worden gebracht, tenzij dat nodig is om aan veiligheidseisen op de locatie te voldoen. Een vervangende chiller draait daardoor meestal op een koudemiddel met een veel lagere GWP.
Het quota voor nieuw HFK daalt vanaf 2027 sterk. Bijvullen met nieuw gas wordt duurder, en een oude chiller die lekt wordt steeds duurder om in bedrijf te houden.

Zo zorgt u dat het gas goed wordt afgevoerd

01Neem het koudemiddel op in de opdracht. Leg vast wie het gas laat terugwinnen, door een F-gassen gecertificeerde monteur, en wie het afvoert.
02Plan het terugwinnen vóór de demontage. Grote vullingen kosten tijd en vragen meerdere cilinders. Gebruik per gassoort aparte cilinders.
03Laat het gas vervoeren door een vervoerder op de VIHB-lijst, met een afvalstroomnummer en een begeleidingsbrief.
04Vraag een certificaat met kilo's, gassoort, CO₂-equivalent en bestemming. Vergelijk de teruggewonnen kilo's met de vulling in het logboek. Bij een groot verschil is doorvragen op zijn plaats.
05Werk het logboek bij en bewaar het certificaat bij de installatiegegevens.

Wat wij doen

Met Ontmanteling regelen wij dit voor één prijs per locatie, vooraf afgesproken. Uw eigen gecertificeerde monteur of een partner wint terug, wij regelen het ophalen via een erkende vervoerder en al het papierwerk. Cilinders nodig? Vraag het ons, dan kijken we wat er kan. Schoon R134a, R410A en R407C gaan naar regeneratie. U krijgt een certificaat voor uw logboek en uw ESG-verslag.

Wij werken samen met de partij die uw installaties nu onderhoudt. U hoeft niet van onderhoudspartij te wisselen.

Veelgestelde vragen

Wie is verantwoordelijk voor het koudemiddel bij vervanging van een chiller?

De exploitant: de partij met feitelijke zeggenschap over de technische werking, meestal de eigenaar of gebruiker van het gebouw. Die moet zorgen dat het gas door gecertificeerd personeel wordt teruggewonnen en daarna wordt gerecycled, geregenereerd of vernietigd. Het uitvoerende werk kan bij de onderhoudspartij liggen.

Mag onze huidige chiller met R410A nog worden bijgevuld?

Ja. R410A heeft een GWP van 2088 en valt niet onder het bijvulverbod voor gas met een GWP van 2500 of hoger. Chillers zijn ook uitgezonderd van het onderhoudsverbod voor GWP 750 of hoger vanaf 2032. Nieuw gas wordt wel duurder naarmate het quota daalt.

Kan het oude gas in de nieuwe chiller?

Meestal niet, omdat de nieuwe chiller op een ander koudemiddel draait. Teruggewonnen gas mag bovendien alleen opnieuw worden gebruikt als het eerst is gerecycled of geregenereerd. Het gaat dus naar een erkende verwerker, en dat regelen wij.